ทุกขเวทนาที่เกิดขึ้นจากภัยในอนาคต 5 ประการ คือ ความแก่ชรา ความเจ็บไข้ ทุพภิกขภัย-อาหารหายาก ภัยจากโจร-สงคราม และสมัยที่สงฆ์แตกกัน เรายังจะผาสุกอยู่ได้ไหม และสิ่งใดที่เราต้องรีบทำก่อนที่ภัยนั้นจะมาถึง

ท่านพระพุทธเจ้าทรงเตือนไว้ เราควรร้อนใจในการเร่งทำความเพียรตอนนี้ ด้วยการเจริญมรรค 8 เพื่อให้เกิด “ปัญญา” เป็นอันดับสูงสุด ซึ่งจิตจะมีปัญญาได้ ต้องมี ‘สติรักษาจิตให้เป็นสมาธิ’ ไม่ให้ไปเสวยอารมณ์ต่าง ๆ ทั้งสุขหรือทุกข์ และไม่สุขไม่ทุกข์ พิจารณาเห็นเวทนาเป็นของไม่เที่ยง ไม่ควรยึดถือ ตัดความยึดถือ คือ อุปาทาน นั้นด้วยปัญญา “แยกกายแยกจิตออกจากกัน”

อนาคตเมื่อร่างกายเกิดทุกข์ เพราะความชรา เจ็บป่วยบ้าง ยากต่อการอยู่อย่างสงบ เพราะอาหารขาดแคลน หรือสงครามบ้าง หรือเพราะสงฆ์ และคำสอนที่ผิดเพี้ยนไปบ้าง เราก็จะยังอยู่ผาสุกได้ด้วย “จิตที่มีปัญญา” นี้


Timeline

[00:30] ปฏิบัติภาวนา เจริญพุทธานุสสติ
[10:05] อนาคตภัย-ภัยที่จะเกิดขึ้นในอนาคต
[23:42] พิจารณาภัย อดีต / ปัจจุบัน / อนาคต
[31:07] สิ่งที่ต้องทำให้แจ้งคือ “ปัญญา” เห็นตามความเป็นจริง
[33:23] ปรารภความเพียร “มรรค 8” เพื่อความไม่ร้อนใจในภายหลัง
[38:20] สภาวะจิตให้เกิด “ปัญญา” เพื่อความผาสุข
[52:15] ทุติยอนาคตภยสูตร-ความเพียรที่ทำได้ง่ายและยาก